Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulan yeni 15 maddelik kanun teklifi, varlık barışı ve vergi düzenlemeleriyle ilgili tartışmaları yeniden alevlendirdi. CHP Parti Meclisi Üyesi ve Hazine ve Maliye Politika Kurulu Başkanı Kerim Rota, özellikle kayıt dışı varlıkların sisteme dahil edilmesi ve uygulanacak düşük vergi oranları konusunda ciddi endişelere dikkat çekti.
Son yıllarda hükümetin sıkça başvurduğu “varlık barışı” uygulamaları, TBMM’ye sunulan bu yeni teklif ile yeniden gündeme geldi. İlgili düzenlemeler, yurtiçi ve yurtdışındaki kayıt dışı varlıkların denetimsiz bir şekilde sisteme entegre edilmesine olanak tanıyarak, vergi adaleti ve kara para ile mücadele açısından tartışmalı bir hale geldi. Belirli şartları yerine getiren varlıklara uygulanacak vergi oranının sıfıra kadar düşmesi, “emeklilerin ve çalışanların yüksek vergi yükü altında ezilirken, kaynağı belirsiz zenginliklerin düşük ya da sıfır vergilerle sisteme girmesi” eleştirilerini beraberinde getirdi.
Kerim Rota, düzenlemenin kayıt dışı varlıkların sisteme girişini kolaylaştırdığını belirterek, “Hem yurtiçinden hem de yurtdışından kayıt dışı her türlü kaynağın sisteme alınmasına müsaade edileceği anlaşılıyor” dedi. Vergi oranlarının belirsizliğine değinen Rota, “Bu oran sıfır ile yüzde 5 arasında değişecek ve Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenecek. Örneğin, hazine bonosu alındığında vergi sıfır olabilir. Bu durum, düzenlemenin hazinenin borçlanmasını kolaylaştırmak için bir araç olarak kullanılabileceğine işaret ediyor” şeklinde konuştu.
Rota, düzenlemenin kara para aklama riskini artırabileceğini de vurguladı. “Kayıt dışı varlıkları kabul ettiğinizde, bunun kaynağını araştırmayacağınızı beyan etmiş oluyorsunuz. Vergi denetimi yapılmadığında, kara para denetimi de fiilen gerçekleşmeyecek” ifadesini kullandı. Daha önceki varlık barışı uygulamalarında da benzer risklerin ortaya çıktığını hatırlatan Rota, “Bu paraları sisteme sokanlara yönelik herhangi bir inceleme yapılmayacağı ortada” dedi.
Düzenlemenin vergi adaletini zedelediğini belirten Rota, “Kayıt dışı kazançlar yıllar boyunca vergisiz kalırken, sonunda yüzde 0-5 arası bir vergi ile sisteme sokuluyor. Bu durumda efektif vergi oranı sıfır oluyor. Oysa ücretli çalışanlar yüzde 40’a varan oranlarla vergilendiriliyor” ifadelerini kullandı. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in geçmişteki vaatlerine de atıfta bulunan Rota, “Vergi affı olmayacağı söylenmişti. Şeffaflık ve hesap verebilirlik vurgulanmıştı. Ancak bu düzenleme bu ilkelere tamamen aykırı” dedi. Ayrıca, Dubai ve İran Savaşı sonrası Dubai’den kaçacak paraların Türkiye’ye yönlendirilmesi beklentileriyle bu yasaların çıkarıldığını ileri sürdü.
Rota, teklifin bazı şirketlere dolaylı vergi avantajları sağlayabileceğini de belirterek, “Bu düzenleme ile bazı şirketlerin vergi oranlarını yüzde 5’e kadar düşürebileceği bir mekanizma oluşturuluyor” şeklinde konuştu. Teklifte yer alan bir başka maddede ise, son üç yılda Türkiye’de mükellef olmayan kişilere yurt dışında kazandıkları gelirler için 20 yıl süreyle vergi muafiyeti sağlanacağının altını çizdi.
About the Author
